Tuesday, April 22, 2008

हायकु हा मुळत जापानी काव्य प्रकार. मला वाटते तेथल्या एका वाद्यावारून हे नाव आले आहे. हायकु हे ३ ओळींची कविता म्हणजे चारोळी पेक्षाही लहान. पहिल्या ओळीत ५, दुस-या ओळीत ७ आणि ३-या ओळीत ५ अक्षरे येतात ंहणजे एकुण १७अक्षरांची ही कविता. . अक्षरांच स्वातंत्र घेतल्या गेले. हया प्रकारात मराठीत शांता शेळकेनी काही कविता लिहिल्या होत्या. collage मधे असताना हा प्रकार मला खुप भावला होता. त्यांचे एक हायकु मला आजही आठवते.
कॉफीहाउस
प्रत्येक टॆबलाभोवती
स्वतंत्र पाऊस
साहित्यिकांच्या कॉफीहाउसमधे चालणार्या गप्पावर हे लिहिले होते. असेच तरल विषयांवर हायकु होताता. येथील चारोळ्या पाहून हायकु ची आठवण झाली. दिल्लीत मराठिचे संदर्भ ग्रंथ मिळने कठिन, त्यामुले जे आठवते तेच लिहिले. चुकभुल द्यावी घ्यावी. याला हायकु न म्हणता कोणी ३ ओळींची कविता म्हटले तरी चालेल.


वार्याचा प्रवास
हिरव्या गवाताच पात
हलवी निरोपाचा हात

थन्डिचा शहारा
कुशीत तिच्या
उबदार निवारा

मूसळाधार पाउस
त्रस्त ओलेचिम्ब गाव
ऐटीत कागदी नाव.

प्रणयाचा रंग
मिठित दोघे एकजीव
खजुराहोचे शिल्प सजीव

तुझ्या अश्रुंचा पाउस
फुलासारखे हसणे
सारे हावभाव जीवघेणे

No comments: